ดอยนางนอน

ทางเหนือสุดของประเทศไทย มีเทือกเขาอยู่แนวหนึ่ง มองให้ดี หน้าผาก จมูก ริมฝีปาก ผมยาวสยายไปตามไหล่เขา หญิงสาวคนหนึ่ง กำลังหลับใหล ผู้คนเรียกนางว่า ดอยนางนอน ภูเขาแห่งหญิงสาวผู้หลับใหล และครั้งหนึ่ง นางเคยเป็นเจ้าหญิง

นานมาแล้ว ในอาณาจักรล้านนาโบราณทางภาคเหนือ มีเจ้าหญิงองค์หนึ่ง

นางตกหลุมรักชายหนุ่มผู้เลี้ยงม้าหลวง คนเลี้ยงม้า คนเดียวที่นางไม่มีวันได้แต่งงานด้วย

ทั้งสองแอบพบกันริมลำธารในป่า ใต้แสงจันทร์ และไม่นาน เจ้าหญิงก็ตั้งครรภ์ลูกของเขา

เมื่อพระบิดาของนางทรงทราบ พระองค์ก็กริ้วหนัก

ในคืนพายุคืนหนึ่ง ทั้งสองจึงหนีไปด้วยกัน บนหลังม้าตัวเดียว มุ่งหน้าเข้าสู่ขุนเขาอันมืดมิด

ทั้งสองได้ที่พักพิงที่ปากถ้ำแห่งหนึ่ง สูงบนภูเขา เขาเก็บฟืน ตักน้ำ และคอยดูแลนาง

เช้าวันหนึ่ง เขาออกไปหาอาหาร ในบางสำนวน เขาทิ้งแหวนไว้ให้นาง พร้อมคำสัญญาว่า ข้าจะกลับมาก่อนมืด

แต่ทหารของพระบิดากำลังค้นหาอยู่ทั่วป่า เขาไม่ได้กลับมาอีกเลย

เจ้าหญิงรอคอย วันแล้ววันเล่า กำแหวนของเขาไว้ เฝ้ามองทางเดิน จนหัวใจของนางแตกสลาย

นางล้มตัวลงนอนพักบนไหล่เขา… และไม่ได้ลุกขึ้นมาอีกเลย

และตรงนั้นเอง ตำนานเล่าว่า ร่างของนางกลายเป็นภูเขา หญิงสาวผู้หลับใหล ที่เรายังมองเห็นทาบอยู่กับท้องฟ้า

บ้างว่าลำธารในถ้ำใต้ร่างของนางคือเลือดของนาง บ้างก็ว่า คือน้ำตาของนาง

ทุกวันนี้ ที่ปากถ้ำ มีศาลเล็ก ๆ ของเจ้าแม่นางนอน ผู้คนยังนำดอกไม้มาถวาย และขอให้นางคุ้มครอง

ถ้ำแห่งนั้นชื่อว่า ถ้ำหลวง และในเดือนมิถุนายน ปี 2561 คนทั้งโลกก็ได้รู้จักชื่อนี้ นักฟุตบอลเยาวชนสิบสองคนกับโค้ชของพวกเขา เข้าไปในถ้ำหลังซ้อมบอล แล้วฝนมรสุมก็มาเร็วกว่าปกติ น้ำท่วมปิดทางออก ขังพวกเขาไว้ลึกใต้ร่างของหญิงสาวผู้หลับใหล

ผู้คนนับพันมาช่วยเหลือ ทั้งทหาร อาสาสมัคร และนักดำน้ำในถ้ำจากทั่วโลก

และที่ศาลเล็ก ๆ แห่งนั้น ครอบครัวและชาวบ้านจุดเทียน แล้วภาวนาขอให้เจ้าหญิงปล่อยเด็ก ๆ กลับบ้าน

เก้าวันต่อมา นักดำน้ำพบพวกเขายังมีชีวิตอยู่ การพาออกมายิ่งยากกว่านั้น และผู้ช่วยเหลือคนหนึ่ง อดีตหน่วยซีลแห่งกองทัพเรือไทย ชื่อ สมาน กุนัน ได้สละชีวิตในภารกิจนี้

วันที่สิบกรกฎาคม คนสุดท้ายก็ออกมาได้ ทั้งสิบสามคนได้กลับบ้าน

ชาวเชียงรายหลายคนจะบอกคุณว่า หญิงสาวผู้หลับใหลคอยเฝ้าดูแลพวกเขาอยู่ บางคนก็มากราบขอบคุณนาง

เจ้าหญิงผู้สูญเสียทุกสิ่ง และกลายเป็นภูเขาที่คอยปกป้อง